TÜRK DEVLETİ, AFRİN/MAHABAD VE BİR BELGE

Aso Zagrosi

Türk devletinin   AFRÎN’e  karşı giriştiği  barbar saldırıya ilişkin olarak  yapılan değerlendirmelere baktığımız zaman   bu tip saldırıları   Türk  devletinin anti-Kürd  özünden soyutlayarak  şu yada bu partinin şu yada bu kişinin  tavrına bağlamak  gibi  naif değerlendirmeler vardır.

Bugün AFRÎN olaylarına  ve Türk devletinin saldırıyı hazırlamak ve sürdürmek için  ileri sürdüğü argümenlere  baktığım  zaman  hemen  aklıma   22 Aralık 1941  tarihinde

İngiltere Dışişleri Bakanı Anthony Eden’in   Sovyetler Birliği yetkililerine gönderdiği mektup geldi.

O dönemler,  Doğu Kürdistan’da  ne JEKAF, ne HİZBİ DEMOKRATİ KURDİSTAN ve ne de  Demokratik Kürdistan Cumhuriyeti kurulmuştu.

Mahabad  ve çevresi  İran devletinin kontrolünden çıkmıştı. Türkler  bir  panik ortamına  giriyor ve peş peşe İngiltere Dışişleri Bakanlığına   “Kürdlerin faaliyetlerine karşı”   iki memorandum gönderiyorlar. Nerede  Kürd pandora kutusu açılsa,  Türkler  hemen harekete  geçiyorlar.  Çünkü,  Kürdleri kendi Azrail’i olarak görüyorlar.

Çevirisini yaptığım  mektubu okuduğunuz zaman, Türk devletinin bugün Afrin için söyledikleri  o dönem de  Doğu Kürdistan için  seslendirdiğini açık  bir şekilde göreceksiniz..

Mektubun Türkçeye Çevirisi:

“İran Kürdistan olaylarına ilişkin Türkiye’nin endişesi

İngilizçe’den Rusça’ya çeviri

22.12.1941

İran Kürdistan olaylarına ilişkin Türkiye’nin  endişesi

Türkiye Dışişleri Bakanı  02.12.1941 tarihinde  İngiltere  Büyükelçiliğine bir  memorandum göndermiştir. Memorandum da Türk Dışişleri Bakanlığı  Kürdlerin bağımsız  bir Kürd devleti kurma niyetinde olduğunu ve İran’ı işgal eden güçlerin de kendilerine yardımcı olduğundan  yakınıyor. Ayrıca  onlar( Kürdler )Türkiye topraklarına yönelik saldırılarda da bulunuyorlar!!

Türkiye Dışişleri Bakanlığının genel sekreterliği,  05.12.1941 tarihinde  çok saldırgan bir şekilde  ‘eğer böyle  giderse  Türkiye mecburi olarak askeri güçlerini  sınıra gönderir’ demiştir.   Sir Bolard,  Sovyetler Birliği  meslektaşıyla   yaptığı görüşmede  kendisine  Türkiyeli meslektaşını  bu konuda  sakinleştirmesini önermişti.  Sir Bolard’a  göre  Türkiye’yi   kuşkuya düşüren nedenlerden biri  Sovyetler Birliğinin kurumları tarafından örgütlenen  Kürd ileri gelenleri ve aşiret reislerinin  Bakü’ya gerçekleştirdikleri  seferin yankılarıdır.  Sovyet Büyükelçisi   yapılan sefer ve görüşmelerin kültürel içerikli olduğunu, kendi söylemiyle   bu sefere ilişkin  daha önceden  bilgilendirilmediğini ve haberi olmadığını söylemiştir.

Türkiye devleti 11.12.1941 tarihinde Kürdlerin faaliyetleri konusunda  suçlayıcı ikinci memorandumunu verdi.  Sovyet Birliği işgalci güçlerince açık bir şekilde  Kürd asilerine yardım yaptığını ve bunun da  bölgedeki güveni tehdit ettiği, huzuru bozduğunu  ve  sonuçta Türkiye ile İran’ın ilişkilerini kopma noktasına getirdiğini söylüyor.

Gerçi Türkiye devletinin bu konuda söyledikleri çok abartılmıştır.  Fakat,  reel ve gerçek bir tehlikeli durum var. Eğer durum böyle  devam ederse bu olaylar  Türkiye’nin Rusya’dan  ve bizden(İngiltere’den) uzaklaşmasına  neden olur.

Bundan dolayı  Sovyetler Birliğinin Türkiye’yi rahatlatmak için bir şeyleri  yapması  kazancımızadır.

Sir R. Bolard’a  göre   en büyük sorun  Sovyetler Birliğinin denetimi   altındaki  bölgelerde  siyaseti  bazı kurum ve kuruluşlar tarafından yönlendiriliyor, ki  Tahran’daki Sovyet temsilcisinin bunlar üzerindeki etkisi çok azdır.”